AYM'den sigorta başlangıcı kararı: Emsal kararlar incelenmedi, yeniden yargılama yapılacak

Anayasa Mahkemesi (AYM), Kadriye Şendir'in sigorta başlangıç tarihinin tespiti talebiyle açtığı davaya ilişkin bireysel başvurusunu karara bağladı. Yüksek Mahkeme, başvurucunun kendisiyle aynı koşullarda çalışan kişiler hakkında verilen emsal kararları mahkemeye sunmasına rağmen bu kararların neden dikkate alınmadığının açıklanmamasını adil yargılanma hakkı kapsamında değerlendirdi.

AYM İkinci Bölümü, 5 Mayıs 2026'da oy birliğiyle aldığı kararı 30 Ekim 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımladı.

1989 YILINDAKİ ÇALIŞMASININ SİGORTA BAŞLANGICI SAYILMASINI İSTEDİ

Kadriye Şendir, 19 Eylül 2016'da Kırklareli İş Mahkemesinde SGK'ye karşı dava açtı. Şendir, 11 Eylül 1989'da çalışmaya başladığı işyerindeki bir günlük çalışmasının tespit edilmesini ve bu tarihin sigorta başlangıcı olarak kabul edilmesini talep etti.

Yerel mahkeme ilk aşamada davayı kabul etti. Ancak SGK'nin itirazı üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, işyerinin el halıcılığı faaliyetinde bulunması nedeniyle dönemin sosyal sigorta mevzuatındaki istisnai düzenlemenin araştırılması gerektiğini belirterek kararı bozdu.

Bozma sonrasında davayı yeniden inceleyen Kırklareli İş Mahkemesi, 5 Kasım 2020'de davanın reddine karar verdi. Bu karar da Yargıtay tarafından onandı.

AYNI KOŞULLARDAKİ ÇALIŞANLARIN DAVALARI KABUL EDİLMİŞTİ

Şendir, yargılama sırasında kendisiyle aynı koşullarda çalışan kişilerin açtığı benzer davaların kabul edildiğini ve bu kararların Yargıtay tarafından onandığını belirterek emsal kararları mahkemeye sundu.

Ancak yerel mahkeme ve Yargıtay, bu kararların neden dikkate alınmadığına veya somut olayda neden farklı sonuca ulaşıldığına ilişkin açıklama yapmadı.

AYM: GEREKÇELİ KARAR HAKKI İHLAL EDİLDİ

Anayasa Mahkemesi, mahkemelerin davanın sonucunu etkileyebilecek nitelikteki temel iddiaları gerekçeli kararlarında karşılaması gerektiğini vurguladı. Başvurucunun sunduğu emsal kararların değerlendirilmemesi ve farklı kararların gerekçesinin açıklanmaması nedeniyle Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine hükmetti.