Türkiye'de borç alarmı! 44,2 milyon kişinin bankalara borcu var

Türkiye'de bireysel borçluluk oranlarının geldiği nokta dikkat çekiyor. Ekonomist Prof. Dr. Davut Pehlivanlı, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi verileri üzerinden yaptığı değerlendirmede, vatandaşların banka borçlarının son yıllarda hızla arttığını söyledi.

Pehlivanlı, toplam bireysel borcun 6,5 trilyon lirayı geçtiğini belirterek, borçlanmanın artık konut ve taşıt gibi varlık alımlarından çok günlük yaşam giderlerini karşılamaya yöneldiğini ifade etti.

44,2 MİLYON KİŞİ BANKALARA BORÇLU

Pehlivanlı'nın aktardığı verilere göre Türkiye'de 44,2 milyon kişinin bankalara borcu bulunuyor. Bu rakamın toplam nüfusun yaklaşık yüzde 51,3'üne karşılık geldiği belirtildi.

Takipteki alacakların tamamının verilere dahil edilmediğini vurgulayan Pehlivanlı, varlık yönetim şirketlerine devredilen borçların da hesaba katılması durumunda gerçek borçluluk oranının daha yüksek olabileceğini söyledi.

Son bir yılda banka borcu bulunan kişi sayısının yaklaşık 1,9 milyon arttığı ifade edildi.

BORÇLU NÜFUS ORANI 10 YILDA YÜZDE 51'E ÇIKTI

Türkiye'de 2015 yılında yaklaşık yüzde 33 seviyesinde olan banka borçlusu oranının Nisan 2026 itibarıyla yüzde 51,2'ye yükseldiğini belirten Pehlivanlı, borçlu kişi sayısının yaklaşık 25 milyondan 44 milyona ulaştığını kaydetti.

Ekonomist, farklı ekonomik dalgalanmalara rağmen vatandaşların borçlanma eğiliminin yıllar içinde devam ettiğine dikkat çekti.

HER 8 YETİŞKİNDEN 7'SİNİN BANKA BORCU VAR

Yetişkin nüfus üzerinden yapılan hesaplamaya göre, vatandaşların büyük bölümünün banka sistemi içerisinde borçlu durumda olduğunu belirten Pehlivanlı, yetişkinlerin yalnızca yaklaşık yüzde 14'ünün bankalara borcu bulunmadığını ifade etti.

Bu durumun, yaklaşık her 8 yetişkinden 7'sinin bankalarla borç ilişkisi olduğu anlamına geldiği belirtildi.

TOPLAM BORÇ 6,5 TRİLYON LİRAYI AŞTI

Pehlivanlı, bireysel borçların toplam büyüklüğünün yaklaşık 6,5 trilyon liraya ulaştığını, kişi başına düşen ortalama borcun ise 148 bin lira seviyesinde olduğunu aktardı.

Borç yükünün değerlendirilmesinde yalnızca TL veya döviz karşılığının yeterli olmadığını belirten Pehlivanlı, asgari ücret karşılığının vatandaşın üzerindeki finansal baskıyı daha net gösterdiğini söyledi.

VATANDAŞIN BORCU KONUTTAN GEÇİME KAYDI

Borçların türlerinde önemli bir değişim yaşandığını belirten Pehlivanlı, geçmiş yıllarda konut ve taşıt kredilerinin daha yüksek paya sahip olduğunu, son dönemde ise kredi kartı ve ek hesap kullanımının öne çıktığını söyledi.

Verilere göre:

• Konut kredilerinin toplam borç içindeki payı yüzde 26'dan yüzde 12'ye geriledi.
• Taşıt kredilerinin payı yüzde 6'dan yüzde 1'e düştü.
• İhtiyaç kredilerinin payı yüzde 43'ten yüzde 24'e indi.
• Kredi kartı ve ek hesapların payı ise yükseldi.

BORCUN YÜZDE 63'Ü KREDİ KARTI VE EK HESAPLARDAN

Pehlivanlı, bireysel borçların yaklaşık yüzde 63'lük bölümünün kredi kartları ve kredili mevduat hesaplarından oluştuğunu belirtti.

Bu tabloyu "geçim borcu" olarak değerlendiren Pehlivanlı, vatandaşların günlük harcamalarını karşılamak için kredi araçlarına daha fazla başvurduğunu ifade etti.

32,4 MİLYON KİŞİNİN EK HESABI BULUNUYOR

Türkiye'de 32,4 milyon kişinin kredili mevduat hesabı kullandığını belirten Pehlivanlı, yalnızca Nisan 2026 döneminde yaklaşık 203 bin kişinin ilk kez ek hesap açtığını söyledi.

Ek hesaplarda takip oranının yükseldiğine dikkat çeken Pehlivanlı, ödeme güçlüğünün özellikle kredi kartı, ihtiyaç kredisi ve ek hesap kullanan kesimlerde yoğunlaştığını kaydetti.

BATIK BORÇLARDA HIZLI ARTIŞ

Bireysel borçlardaki ödeme sorununa da değinen Pehlivanlı, batık borçların son 2,5 yılda yaklaşık 6,8 kat arttığını söyledi.

Bireysel kredilerde takip oranının yüzde 1,7'den yüzde 4,3 seviyesine çıktığını belirten Pehlivanlı, en büyük sorunların kredi kartları, ihtiyaç kredileri ve ek hesaplarda görüldüğünü ifade etti.

"HER GÜN YAKLAŞIK 7 BİN KİŞİ İCRA TAKİBİNE DÜŞÜYOR"

Pehlivanlı, Türkiye'de her gün yaklaşık 7 bin kişinin icra takibiyle karşı karşıya kaldığını öne sürdü.

Kredi kartlarında yalnızca asgari ödeme yapılmasının borç sorununu çözmediğini belirten Pehlivanlı, kalan borca faiz işlemeye devam ettiğini ve gelir-gider dengesindeki bozulmanın temel sorun olduğunu söyledi.

2035 İÇİN DİKKAT ÇEKEN BORÇLULUK TAHMİNİ

Mevcut eğilimin sürmesi halinde 2035 yılında yetişkin nüfusun yüzde 70 ila 75'inin bankalara borçlu hale gelebileceğini öne süren Pehlivanlı, Türkiye'nin borçlanmada kritik bir noktaya yaklaştığını ifade etti.

Pehlivanlı değerlendirmesini, "Türkiye çalışıyor, kazanıyor ama borçla geçiniyor" sözleriyle tamamladı.