Market alışverişinde yeni dönem: Bu ürünlere katkı payı gündemde

Sağlık Bakanlığı, sağlığa zararlı ürünlerin tüketimini azaltmaya yönelik yeni bir yasal düzenleme üzerinde çalışıyor. Hazırlanan taslakta, "Sağlıklı Hayata Katkı Fonu" kurulması ve belirli gıda ürünleri ile tütün ürünlerinden katkı payı tahsil edilmesi öngörülüyor.

Düzenlemenin kapsamına şekerli içecekler, yüksek kalorili atıştırmalıklar ve tütün ürünleri giriyor. Katkı paylarının ürünleri üreten veya ithal eden gerçek ve tüzel kişilerden alınması planlanıyor.

ŞEKER MİKTARINA GÖRE 1 İLA 5 TL KATKI PAYI

Taslakta şekerli içecekler için kademeli bir sistem öneriliyor. Buna göre 100 mililitrede 5 ila 7,5 gram şeker içeren içeceklerden 1 TL, 7,5 ila 11 gram şeker içerenlerden 2 TL, 11 gram ve üzerinde şeker bulunanlardan ise 5 TL katkı payı alınacak.

Nişasta bazlı şeker içeren içeceklerde ise şeker miktarına bakılmaksızın en yüksek tutarın iki katı uygulanacak. Böylece bu ürünler için 100 mililitre başına 10 TL katkı payı öngörülüyor.

ÇİKOLATA, CİPS VE BİSKÜVİ DE KAPSAMDA

Taslakta aşırı tüketimi tavsiye edilmeyen atıştırmalık gıdalar için satış fiyatı üzerinden yüzde 20 katkı payı alınması planlanıyor. Nişasta bazlı şeker içeren atıştırmalıklarda bu oran yüzde 40'a yükselecek.

Gıda mühendisi Ebru Akdağ'ın değerlendirmesine göre çikolata, şekerleme, gofret, kek, bisküvi, cips ve benzeri ürünler düzenlemenin kapsamına girebilecek. Ancak hangi ürünlerin katkı payına tabi tutulacağına ilişkin ölçütler henüz netleşmedi.

Tütün ürünlerinde ise paket başına 20 TL, paketsiz satılan ürünlerde kilogram başına 100 TL katkı payı alınması öngörülüyor.

BİR KUTU İÇECEKLE GÜNLÜK ŞEKER SINIRINA ULAŞILABİLİYOR

Sputnik Türkiye'ye konuşan gıda mühendisi Ebru Akdağ, şeker miktarına göre kademeli katkı payı uygulamasının farklı ülkelerde kullanılan vergilendirme modellerinden esinlendiğini belirtti.

Akdağ, 100 mililitresinde 7,5 gram şeker bulunan 330 mililitrelik bir içeceğin yaklaşık 25 gram şeker içerdiğini ifade etti. Dünya Sağlık Örgütü'nün yetişkinler için önerdiği günlük ideal serbest şeker miktarının da yaklaşık 25 gram olduğunu hatırlattı.

NİŞASTA BAZLI ŞEKERE YÜKSEK KATKI PAYI TARTIŞMASI

Nişasta bazlı şeker içeren ürünlere daha yüksek katkı payı uygulanmasını değerlendiren Akdağ, sofra şekeri ile nişasta bazlı şekerin vücutta benzer biçimde metabolize edildiğini söyledi.

Akdağ, sağlık açısından belirleyici unsurun şekerin kaynağından çok tüketilen toplam şeker ve kalori miktarı olduğunu belirterek nişasta bazlı şekere farklı bir mali yük getirilmesinin bilimsel gerekçesini sorguladı.

HANGİ İÇECEKLER ETKİLENECEK?

Taslağın mevcut haliyle kolalı ve meyveli gazozlar, soğuk çaylar, hazır soğuk kahveler, aromalı sular, enerji içecekleri ve meyveli içeceklerin düzenleme kapsamına girmesi bekleniyor.

Yüzde 100 saf meyve suları ile sade süt gibi temel gıdaların ise kapsam dışında tutulması öngörülüyor.

"Sağlıklı Hayata Katkı Fonu" kurulmasını içeren 25 maddelik taslak, AK Parti grubu tarafından değerlendirildikten sonra yasa teklifine dönüştürülecek.