Kademeli emeklilikte yeni gelişme: Düzenleme çıkacak mı?

Kademeli emeklilik beklentisi, 1999 sonrası sigorta girişi bulunan milyonlarca çalışanın gündemindeki yerini koruyor. Emeklilikte Adalet Derneği, mevcut emeklilik sistemindeki yaş ve prim farklarının giderilmesi amacıyla çalışmalarını sürdürürken, konuya ilişkin henüz hazırlanmış resmi bir kanun teklifi veya taslak bulunmuyor.

MEVCUT EMEKLİLİK ŞARTLARI NASIL UYGULANIYOR?

8 Eylül 1999 ve öncesinde sigorta girişi bulunanlar, Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesi kapsamında yaş şartı aranmaksızın emeklilik hakkından yararlanabiliyor. Bu grupta kadınlar için 20, erkekler için 25 yıllık sigortalılık süresi ile 5 bin ila 5 bin 975 gün arasında değişen prim şartı uygulanıyor.

9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi bulunanlarda ise kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş ve 7 bin prim günü şartı bulunuyor. Alternatif olarak 25 yıllık sigortalılık süresi ve 4 bin 500 prim günüyle de emeklilik mümkün olabiliyor.

1 Mayıs 2008 sonrasında sigortalı olanlarda ise kadın ve erkekler için 58 yaşından başlayan emeklilik yaşı ile 7 bin 200 prim günü şartı uygulanıyor. Bu grupta yaş sınırı belirli koşullara göre 65’e kadar yükselebiliyor.

“BİR GÜNLÜK FARK” TARTIŞMASI

Kademeli emeklilik talebinin temelinde, 8 Eylül 1999 ile 9 Eylül 1999 arasında sigorta başlangıcı bulunan kişiler arasındaki emeklilik koşullarının ciddi biçimde farklılaşması bulunuyor.

Emeklilikte Adalet Derneği, yalnızca bir günlük sigorta başlangıcı farkının emeklilik yaşında 17 ila 20 yıla varan farklılıklara yol açabildiğini savunuyor. Dernek, bu farkın azaltılması amacıyla kademeli bir emeklilik sistemi uygulanmasını talep ediyor.

DERNEĞİN TALEP ETTİĞİ YAŞ VE PRİM ŞARTLARI

Derneğin önerisinde emeklilik yaşının sigorta başlangıç yılına göre kademeli olarak belirlenmesi öngörülüyor. Buna göre 1999-2000 yıllarında sigorta girişi bulunanlar için kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş ve 6 bin 400 prim günü talep ediliyor.

2001 girişliler için kadınlarda 44, erkeklerde 46 yaş ve 6 bin 475 prim günü; 2002 girişliler için ise kadınlarda 45, erkeklerde 47 yaş ve 6 bin 550 prim günü öneriliyor.

2003 yılında sigorta girişi bulunanlar için kadınlarda 46, erkeklerde 48 yaş ve 6 bin 625 prim günü; 2004 girişliler için kadınlarda 47, erkeklerde 49 yaş ve 6 bin 700 prim günü talep ediliyor.

KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKACAK MI?

Kademeli emeklilik konusunda siyasi temasların sürdüğü belirtilirken, şu aşamada yürürlüğe girmiş herhangi bir düzenleme bulunmuyor.

Dolayısıyla mevcut şartlar dışında yeni bir emeklilik hakkı doğmuş değil. Olası bir düzenlemenin yürürlüğe girmesi için TBMM’de kanun teklifi hazırlanması, yasama sürecinin tamamlanması ve düzenlemenin Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor.