Alaattin Aktaş yazdı: Avrupa'da otomobilin en pahalı satıldığı ülke Türkiye

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) ve TÜİK tarafından açıklanan Satınalma Gücü Paritesi (SGP) sepetindeki fiyat düzeyi endeksleri, Türkiye'deki vergi yükünü ve fiyatlama anomalilerini bir kez daha tartışmaya açtı. Ekonomim gazetesindeki köşesinde verileri analiz eden Alaattin Aktaş, Türkiye'nin genel fiyat düzeyinde Avrupa ortalamasının altında (%60 seviyesinde) kalmasına rağmen, bazı özel harcama kalemlerinde kıtanın en zengin ülkelerini bile geride bıraktığına dikkat çekti. Aktaş'a göre bu tablonun temel sebebi, Türkiye'de otomobilin bir ihtiyaçtan ziyade "lüks" olarak vergilendirilmeye devam etmesi.

ENDEKS 156'YA ÇIKTI

Avrupa genelinde 27 AB üyesi ülkenin fiyat ortalaması 100 baz puan olarak kabul ediliyor. Eurostat verilerine göre, "kişisel ulaşım araçları" (otomobil) kategorisinde Türkiye’nin fiyat endeksi tam 156 olarak kayıtlara geçti. Avrupa'nın genel anlamda en pahalı ülkesi olan İzlanda'da bile otomobil fiyat endeksi 136'da kalırken, Türkiye bu oranı 20 puan birden aşmayı başardı. Aktaş, ironik bir dille otomobil devi Almanya örneğini verdi. Almanya'da otomobil fiyat endeksi 102 seviyesinde seyrediyor.

5 YILLIK KORKUNÇ ARTIŞ GRAFİĞİ

Analizde, Türkiye'nin son 5 yılda nasıl adım adım pahalılaştığı Eurostat’ın tarihsel verileriyle özetlendi. Genel fiyat düzeyi endeksi 2020 yılında 38 iken, 2025 yılı geçici sonuçlarında 60'a fırladı. Beş yıllık dönemdeki sektörel artış oranları ise şu şekilde yansıdı:

• Otomobil (Kişisel Ulaşım): %75 artış
• Giyim: %88 artış
• Lokanta ve Oteller: %96 artış

Genel fiyat endeksinin 60 olmasının Türkiye'yi hala "ucuz" bir ülke yapmadığını vurgulayan Aktaş, madalyonun diğer yüzüne, yani gelir uçurumuna dikkat çekti. Avrupa'daki kişi başına düşen milli gelir ile Türkiye'deki gelir düzeyi arasındaki devasa fark göz önüne alındığında, dar gelirlinin bütçesinde aslan payını tutan gıda ve teknoloji gibi kalemlerin Avrupa standartlarına yaklaşması halkın alım gücünü doğrudan eritiyor.