ABD’den İran’a ekonomik abluka: ‘Tüm can damarlarını keseceğiz’

ABD ile İran arasındaki gerilim, yeni ekonomik yaptırım adımlarıyla yeniden tırmandı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Washington’ın Tahran’a yönelik kapsamlı bir ekonomik baskı operasyonu başlattığını duyurdu.

Bessent, ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarda “sıfır sızıntı” yaklaşımını benimseyeceğini belirterek, İran ekonomisinin ayakta kalmasını sağlayan finansal kanalların hedef alınacağını söyledi.

İRAN’IN FİNANSAL BAĞLANTILARI HEDEFTE

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran ile ekonomik ilişkilerin kesilmesi amacıyla dünya liderleriyle telefon görüşmeleri gerçekleştirdiğini belirten Bessent, Tahran’a para transferlerini veya para aklama faaliyetlerini kolaylaştıran kuruluşların dolar sisteminden çıkarılacağını açıkladı.

Bessent, İran’ın yurt dışındaki banka şubeleri de dahil olmak üzere Hazine Bakanlığı tarafından tespit edilen faaliyetlerin sonlandırılması için ülkelere sınırlı süre tanınacağını söyledi.

Washington’ın yaptırımlarının İran’a destek veren tüm ülkeleri kapsayabileceği mesajını veren Bessent, Çin’i de açıkça uyardı.

Bessent, “Hiç kimse ABD yaptırımlarının erişiminin üzerinde değil” mesajını verirken, İran’ı destekleyen ülkelerin Washington’ın yaptırımlarıyla karşı karşıya kalmaya hazırlıklı olması gerektiğini ifade etti.

ABD Hazine Bakanı ayrıca İran bağlantılı faaliyetler nedeniyle hafta sonuna kadar büyük bir finans kuruluşuna yaptırım uygulanacağını bildirdi.

YAKLAŞIK 60 KİŞİ, KURUM VE GEMİYE YAPTIRIM

ABD Hazine Bakanlığı da İran’ın nükleer, füze, siber ve petrol ağlarıyla bağlantılı yaklaşık 60 kişi, kurum ve gemiyi yaptırım listesine aldı.

Bakanlık ayrıca İran’a yönelik bazı havale işlemlerine izin veren genel lisansları askıya aldı.

Yeni yaptırım politikasında özellikle beş sektör öne çıkıyor. Washington; dijital varlıklar, teknoloji, altın, havacılık ve denizcilik alanlarını olası ikincil yaptırımların hedefi olarak belirledi.

Yaptırım ağı, Birleşik Arap Emirlikleri, Hong Kong, Çin, Singapur, İsviçre ve Avrupa’daki İran bağlantılı gölge filo gemilerine hizmet veren aracı şirketleri de kapsıyor.

HEGSETH: GEREKİRSE ASKERİ GÜÇ KULLANIRIZ

Ekonomik baskının yanı sıra Washington’dan askeri seçeneklere ilişkin de dikkat çeken açıklamalar geldi.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran’ın ABD ile karşı karşıya gelmesi veya elindeki kozları aşırı kullanması halinde askeri müdahale seçeneğinin yeniden gündeme gelebileceğini söyledi.

Hegseth, “Gerekirse kinetik saldırılar kullanacağız” ifadeleriyle Washington’ın askeri seçeneği tamamen dışlamadığını belirtti.

İran’a şu anda en fazla zarar veren unsurun ekonomik baskı olduğunu savunan Hegseth, Hürmüz Boğazı konusunda da ABD’nin üstünlüğe sahip olduğunu öne sürdü.

TAHRAN’DAN MİSİLLEME TEHDİDİ

Washington’ın yeni yaptırımlarının açıklanmasının ardından İran’dan sert açıklamalar geldi.

İran Ekonomi Bakanı Ali Madanizadeh, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada ülkesinin ABD yaptırımlarına hazırlıklı olduğunu söyledi.

Madanizadeh, Washington’ın ekonomik adımlarını “ekonomik terör saldırısı” olarak nitelendirirken, Tahran’ın karşılık verebilecek araçlara sahip olduğunu belirtti.

İranlı bakan, savunma anlayışlarının yalnızca savunmayla sınırlı olmadığını ifade ederek ABD’nin olası adımlarına karşı saldırı seçeneğinin de masada olduğu mesajını verdi.

İran Devrim Muhafızları Sözcüsü Tuğgeneral Hüseyin Mohebbi ise İran’ın altyapısının hedef alınması durumunda ABD’nin hayati çıkarları ile enerji geçiş noktalarının vurulabileceği uyarısında bulundu.

HÜRMÜZ BOĞAZI YENİDEN GÜNDEMDE

İran daha önce ABD’nin ekonomik baskısına karşılık Körfez üzerinden gerçekleştirilen petrol ihracatını durdurma tehdidinde bulunmuştu.

Washington’ın yaptırım hamlesi, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı üzerindeki gerilimi de yeniden gündemin merkezine taşıdı.

PAKİSTAN’DAN ATEŞKES DİPLOMASİSİ

Gerilimin tırmandığı bir dönemde Pakistan’dan ise diplomatik temaslara ilişkin olumlu mesaj geldi.

Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi, Genelkurmay Başkanı Asım Münir’in Tahran ziyaretinin ardından İran ile gerçekleştirilen görüşmelerde önemli ilerleme sağlandığını açıkladı.

Pakistan ordusundan yapılan açıklamada, Münir’in İran yönetimiyle gerçekleştirdiği temaslarda çatışmaların daha fazla tırmanmasının önlenmesi, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve savaşın mümkün olan en kısa sürede sona erdirilmesi için atılabilecek adımların ele alındığı belirtildi.

Görüşmelerde bölgesel barış ve anlaşmazlıkların müzakere yoluyla çözülmesine ilişkin seçeneklerin de değerlendirildiği kaydedildi.

Nakvi, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan hükümetinin yaklaşımını açık biçimde ortaya koyduğunu belirterek görüşmelerin “oldukça yapıcı” geçtiğini söyledi.

Asım Münir’in Tahran ziyareti öncesinde ABD Başkanı Donald Trump ile de görüştüğü bildirildi.

Trump, geçen hafta İran’a “herhangi bir türde can simidi” sağlayan ülkelere ekonomik yaptırım uygulanabileceği uyarısında bulunmuştu. Tahran ise bu açıklamaya, Körfez’den gerçekleştirilen petrol ihracatını tamamen durdurma tehdidiyle karşılık vermişti.

İran'dan Trump'a sert yanıt: "Amerika'yı yeniden aç bırakın"