Ritim doğuştan geliyor olabilir: İki günlük bebekler müziğin akışını tahmin edebiliyor

Müzik, insan hayatına sanılandan çok daha erken bir dönemde giriyor olabilir. Yapılan yeni bir araştırma, bebeklerin dünyaya ritme duyarlı olarak geldiklerini gösteriyor. Bulgular, müziğin temel yapı taşlarından biri olan ritmin, biyolojik olarak doğuştan gelen bir yetenek olabileceğini gündeme taşıdı.

RİTİM DUYGUSU DOĞUŞTAN MI GELİYOR?

Bazı insanların ritmi neredeyse içgüdüsel olarak hissetmesi, yıllardır merak edilen bir konuydu. Yeni bilimsel veriler, bu durumun yalnızca bir algıdan ibaret olmadığını ortaya koyuyor. Araştırmaya göre, henüz iki günlük bebekler bile müzikteki ritmik düzeni fark edebiliyor ve beklenmedik değişikliklere tepki veriyor.

Bilim insanları, bu bulguların bebeklerin dünyaya “müziğe hazır” bir beyinle geldiğini düşündürdüğünü belirtiyor.

YENİ DOĞANLAR BACH DİNLEDİ

Araştırma, İtalyan Teknoloji Enstitüsü bünyesinde yürütüldü. Çalışma kapsamında 49 yeni doğmuş bebeğe, uyudukları sırada Johann Sebastian Bach’ın piyano eserleri dinletildi.

Deneyde,

10 özgün melodi
Melodisi ve tonu kasıtlı olarak bozulmuş 4 farklı parça

kullanıldı. Bebekler müzik dinlerken beyin aktiviteleri elektroensefalografi (EEG) yöntemiyle ölçüldü.

Araştırmacılar, ritimde beklenmedik bir değişiklik yaşandığında bebeklerin beyinlerinde belirgin bir “şaşkınlık tepkisi” oluştuğunu tespit etti. Bu durum, yeni doğanların müziğin nasıl devam etmesi gerektiğine dair bir beklenti geliştirebildiğini gösterdi.

RİTİM VAR, MELODİ YOK

Çalışmanın en dikkat çekici sonucu ise ritim ve melodi algısı arasındaki fark oldu.

Araştırmaya göre yeni doğan bebekler:

Ritmi algılayabiliyor
Melodiyi takip ettiklerine dair net bir kanıt göstermiyor

Bilim insanları bu bulguyu, “Ritim biyolojik araç setimizin bir parçası olabilirken, melodi öğrenilen bir beceridir” sözleriyle özetliyor. Melodi algısının zamanla çevresel etkileşim, deneyim ve öğrenme yoluyla geliştiği vurgulanıyor.

ANNE KARNINDA BAŞLAYAN MÜZİK YOLCULUĞU

Uzmanlara göre bu erken dönem ritim hassasiyetinin kaynağı, anne karnındaki duyusal deneyimler olabilir. Bunlar arasında:

Annenin kalp atış ritmi
Yürüyüş sırasında oluşan denge (vestibüler) hareketleri
Gebelik sürecinde maruz kalınan müzikler

yer alıyor.

Önceki araştırmalar, fetüslerin gebeliğin yaklaşık 35. haftasından itibaren müziğe kalp atışları ve vücut hareketleriyle tepki verdiğini ortaya koymuştu.

BEBEKLER MÜZİĞİ NASIL ALGILIYOR?

Bebekler konuşmaya başlamadan çok önce müziğe tepki veriyor. Doğumdan sonra da bu duyarlılık devam ediyor. Araştırmalara göre bebekler:

Tempo farklarını ayırt edebiliyor
Hızlı ve yavaş müziğe farklı tepkiler verebiliyor
Aynı melodinin farklı notalardan çalındığını fark edebiliyor

Uzmanlar, ebeveynlerin bebekleriyle konuşurken farkında olmadan daha melodik ve ritmik bir ses tonu kullandığını, bunun evrensel bir davranış olduğunu belirtiyor. Bebekler bu “şarkı söyler gibi konuşmaya” gülümseme, ses çıkarma ve göz temasıyla karşılık veriyor.

MÜZİĞİN BEYİN ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Duyma ve hafıza üzerine çalışmalarıyla tanınan Norman Weinberger’e göre müzik, beynin yalnızca işitsel merkezlerini değil, aynı zamanda duygusal ve bilişsel bölgelerini de uyarıyor.

Bu nedenle:

Hafif ve melodik müzikler bebekleri sakinleştiriyor
Hızlı ve ritmik müzikler hareketlenmelerine neden olabiliyor
Erken yaşta müzikle tanışan çocuklarda duyusal beyin aktiviteleri daha gelişmiş olabiliyor

BEBEKLER İÇİN MÜZİKLE GELİŞİM ÖNERİLERİ

Uzmanlar, müziğin bebeklerin gelişiminde aktif olarak kullanılmasını öneriyor. Günlük hayatta uygulanabilecek bazı öneriler şöyle:

Odada hafif ve rahatlatıcı müzikler çalın (Mozart, Vivaldi, Barok eserler tercih edilebilir).
Tekerlemeleri ve çocuk şarkılarını düzenli tekrar edin.
Şarkı söylerken hafif masajlar ve ritmik dokunuşlar ekleyin.
Alt değiştirme, besleme ve banyo sırasında şarkı söyleyin.
Farklı tempo ve ritimlerde müzikler dinletin.
Üçüncü aydan sonra şarkıları basit el ve kol hareketleriyle destekleyin.