Instagram’ı bırakamamanızın sebebi 'bağımlıyım' demeniz olabilir!

Sosyal medyada geçirilen süreyi azaltmaya çalışmak zaten zorlu bir süreçken, California Teknoloji Enstitüsü ve Güney Kaliforniya Üniversitesi’nden araştırmacılar, bu mücadeleyi daha da zorlaştıran psikolojik bir engeli keşfetti. 1.200'den fazla Instagram kullanıcısı üzerinde yapılan çalışma, kişinin kendini "bağımlı" olarak görmesinin, kaydırma ve paylaşım yapma dürtüsünü durdurma çabalarını baltaladığını kanıtladı.

Independent Türkçe'de yer alan habere göre, sosyal medyanın "bağımlılık yapıcı" yönü hatırlatılan kişilerin, davranışlarını kontrol etmede daha başarısız olduğu tespit edildi. Kendini "bağımlı" olarak etiketleyen kullanıcılar; uygulamayı azaltma girişimlerinde daha sık başarısız oluyor, kendilerini suçluyor ve kontrolsüzce zaman geçirdiklerini hissediyor. Buna karşılık, Instagram kullanımını sadece bir "alışkanlık" olarak görenler, telefonlarını ellerinden bırakmakta çok daha başarılı oluyor.

Araştırma, bu yanlış algının oluşmasında medyanın dilinin de büyük rol oynadığını ortaya koydu. Haberlerde "sosyal medya bağımlılığı" ifadesinin, "sosyal medya alışkanlığı" ifadesine göre 87 kat daha fazla kullanıldığı belirlendi. Bu durum, kullanıcıların yoğun kullanımlarını yanlış yorumlamasına ve durumu aşılması zor bir hastalık gibi görmesine yol açıyor.

KLİNİK VAKA DEĞİL, OTOMATİKLEŞMİŞ ALIŞKANLIK

Bilim insanları, Instagram kullanımının çoğu zaman klinik bir bağımlılıktan ziyade "otomatikleşmiş bir alışkanlık" olduğunu vurguluyor. Sıkılınca uygulamayı açmak veya bilinçsizce ekranı kaydırmak, bağımlılık döngüsünden çok alışkanlık döngüsüne işaret ediyor.

Araştırmacılara göre, kullanıcıların çok küçük bir kısmı gerçek anlamda "klinik bağımlılık" kriterlerini karşılıyor. Çoğunluk sadece "Instagram'ı sık düşünme" belirtisi gösterirken, yoksunluk krizleri gibi ağır semptomlara nadiren rastlanıyor.

Araştırma, durumu "daha gerçekçi terimlerle" tanımlamanın çözümün anahtarı olduğunu savunuyor. Çünkü bağımlılık tıbbi müdahale gerektirirken, alışkanlık basit davranışsal düzenlemelerle çözülebiliyor.

• Bağımlılık: Terapötik destek gerektirir.
• Alışkanlık: Zaman sınırı koymak veya telefonu başka odaya bırakmak gibi yöntemlerle değiştirilebilir.

Sonuç olarak, "bağımlıyım" diyerek kendine yüklenmek yerine, "bu bir alışkanlık" diyerek basit önlemler almak, sosyal medya kullanımını azaltmada çok daha etkili bir yöntem olarak öne çıkıyor.