Dondurucu günler yaklaşıyor! Zemheri soğukları öncesi bu tarihleri kaçırmayın

Soğuk sabahlar, erken kararan günler ve ayazlı geceler kış mevsiminin yaklaştığını hissettiriyor. Özellikle zemheri soğukları öncesinde vatandaşlar, kışın ne zaman başlayacağını ve en sert soğukların hangi döneme denk geldiğini araştırıyor. Kış mevsiminin başlangıcı ise astronomik ve meteorolojik olmak üzere iki farklı şekilde ele alınıyor.

KIŞ MEVSİMİ NE ZAMAN BAŞLIYOR?

Kışın başlangıcı denildiğinde tek bir tarih bulunmuyor. Astronomik kış, her yıl yaklaşık 21 Aralık tarihinde yaşanan kış gündönümü ile başlıyor. Bu tarih, Kuzey Yarımküre’de gecelerin en uzun, gündüzlerin ise en kısa olduğu gün olarak kabul ediliyor.

Meteorolojik kış ise iklim ve hava olaylarının daha düzenli takip edilebilmesi amacıyla belirleniyor ve 1 Aralık – 28 Şubat tarihleri arasını kapsıyor. Bu nedenle, hava durumu raporlarında kış mevsimi genellikle aralık ayının başıyla birlikte başlatılıyor.

ASTRONOMİK KIŞ VE METEOROLOJİK KIŞ ARASINDAKİ FARK NEDİR?

Astronomik kış, Dünya’nın Güneş etrafındaki hareketine ve eksen eğikliğine göre hesaplanıyor. Meteorolojik kış ise sıcaklık ortalamaları ve hava koşullarına dayanıyor. Uzmanlar, istatistiksel analizlerin daha sağlıklı yapılabilmesi için meteorolojik kış tanımının tercih edildiğini belirtiyor.

Bu durum, takvimsel olarak kış başlamadan önce soğuk havaların etkisini göstermesinin temel nedenlerinden biri olarak öne çıkıyor.

ZEMHERİ NEDİR, NE ZAMAN BAŞLAR?

Halk arasında kışın en sert ve dondurucu günlerini ifade eden zemheri, özellikle Anadolu kültüründe önemli bir yere sahip. Zemheri dönemi genellikle 22 Aralık – 30 Ocak tarihleri arasını kapsıyor.

Bu süreçte hava sıcaklıkları belirgin şekilde düşerken, gece ayazları artıyor, don ve buzlanma olayları daha sık görülüyor. “Zemheri ayazı” deyimi de bu dönemde yaşanan sert soğuklardan geliyor.

ZEMHERİ SOĞUKLARI NEDEN DAHA ŞİDDETLİ HİSSEDİLİYOR?

Zemheri döneminde Güneş ışınları Kuzey Yarımküre’ye daha eğik açıyla ulaşıyor. Bu durum, gündüz saatlerinde bile havanın yeterince ısınamamasına yol açıyor. Özellikle açık ve rüzgârsız gecelerde yer yüzeyinin hızla soğuması, sıcaklıkların ani şekilde düşmesine neden oluyor.