750 liradan satılıyor, tarlası bile yok! Ormandan toplayıp servet kazanıyorlar

Batman’ın Sason ilçesinde sonbaharla birlikte ormanlık alanlarda menengiç mesaisi başladı. Doğada kendiliğinden yetişen menengiç meyveleri, yöre halkı tarafından toplanarak geleneksel yöntemlerle işleniyor. Kahveden sabuna, kışlık çerezden ev yapımı ürünlere kadar farklı alanlarda değerlendirilen menengiç, bölge halkı için hem doğal bir kaynak hem de ek gelir kapısı oluyor.

MENENGİÇTEN KAHVE, ÇEREZ VE DOĞAL SABUN ÜRETİYORLAR

Sason’un kırsal kesimlerinde yaşayan vatandaşlar, olgunlaşan menengiçleri toplamak için sabahın erken saatlerinde ormanlık alanlara gidiyor. Eve getirilen meyveler yıkandıktan sonra kabuklarından ayrılıyor ve kurumaya bırakılıyor.

Kuruyan menengiçlerin bir bölümü ezilerek kahve yapımında kullanılıyor. Olgunlaşan meyveler ise tuzla kavrularak yörede “çitlembik” adıyla bilinen kışlık çereze dönüştürülüyor. Kırmızı renkte toplanan menengiçler, kazanlarda yaklaşık iki gün kaynatılarak doğal sabun üretiminde de değerlendiriliyor.

Aileler, elde ettikleri ürünlerin bir kısmını kendi ihtiyaçları için ayırırken fazlasını satışa sunuyor. Menengiçten yapılan doğal sabunun 750 TL’den satılması, geleneksel üretimin ekonomik değerini de ortaya koyuyor.

“MENENGİÇ BİZİM İÇİN ÖNEMLİ BİR GELİR KAYNAĞI”

Menengiçleri geleneksel yöntemlerle işleyerek farklı ürünler elde ettiklerini belirten İsmet Çelik, hasat döneminde toplanan meyvelerin hem kışlık ihtiyaçlarını karşıladığını hem de aile bütçesine katkı sağladığını söyledi.

Ekim ayında olgunlaşan menengiçleri ormandan topladıklarını anlatan Çelik, meyveleri yıkayıp kabuklarından ayırdıktan sonra kuruttuklarını belirtti. Çelik, kurutulan menengiçlerin bir kısmından kahve yaptıklarını, bir kısmını tuzla kavurarak çerez olarak tükettiklerini, ihtiyaç fazlasını ise sattıklarını ifade etti.

MENENGİÇ NEDİR, HANGİ ALANLARDA KULLANILIR?

Menengiç, Türkiye’nin özellikle Güneydoğu ve Doğu Akdeniz bölgelerinde doğal olarak yetişebilen, sakız ağacıgiller familyasından bir bitkinin meyvesidir. Halk arasında çitlembik olarak da anılan menengiç, yöresel mutfakta kahve benzeri içeceklerden kavrulmuş atıştırmalıklara kadar farklı şekillerde kullanılıyor.

Menengiç kahvesi, kahve ağacından elde edilen klasik kahveden farklı olarak menengiç meyvelerinin işlenmesiyle hazırlanır. Ürünün içeriği ve besin değerleri işlenme yöntemine göre değişebilir; bu nedenle menengiçten yapılan her ürünün aynı besinsel özelliklere sahip olduğu düşünülmemelidir.

MENENGİÇ ÜRÜNLERİ TÜKETİLİRKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ?

Menengiç geleneksel mutfakta farklı biçimlerde tüketilse de ürünlerin hazırlanma şekli önem taşıyor. Tuzla kavrulan çerezler, özellikle tuz tüketimini sınırlaması gereken kişilerin günlük beslenme düzeninde dikkate alınmalı. Ev yapımı sabunlarda ise cilt hassasiyeti ve olası alerjik reaksiyonlar göz önünde bulundurulmalı; ilk kullanımda küçük bir bölgede deneme yapılması uygun olabilir.

Sason’da sonbaharda başlayan menengiç hasadı, doğada yetişen yerel ürünlerin geleneksel bilgiyle nasıl ekonomik değere dönüştürülebildiğini gösteriyor. Kahvesi, çerezi ve sabunuyla değerlendirilen menengiç, yöre halkının kış hazırlıklarında ve ek gelir kaynakları arasında yer almayı sürdürüyor.