1819'daki kehanet tekrar mı ediyor? "Kıyamet Balığı" görülmesinden 6 gün sonra felaketler üst üste geldi

Endonezya'nın Komodo Adası'nın güneydoğu kıyısında konumlanan Pembe Plaj'da gerçekleşti. 25 Ağustos sabahı saat 07.30 sularında kıyıda yaklaşık 4 metre uzunluğunda bir kürek balığı tespit edildi. Bir grup çocuk ile yaşlı bir bölge sakininin balığı sahilden taşıdığı ifade edildi. Canlının olağanüstü derecede nadir görülmesi ve kültürel inanışlar, kısa sürede geniş bir yankı uyandırdı.

6 GÜN İÇİNDE 6 YANARDAĞ HAREKETE GEÇTİ

Balığın bulunması, bölgede volkanik bir hareketliliğin tetiklenebileceği yönündeki korkuları beraberinde getirdi. Bu endişelerin üzerinden henüz 6 gün geçmişken Endonezya'da dikkat çeken bir felaket zinciri yaşandı. Volkanoloji ve Jeolojik Tehlike Azaltma Merkezi (PVMBG) verilerine göre 31 Ağustos tarihinde en az 6 yanardağ neredeyse aynı anda faaliyete geçti.

Kuzey Sumatra bölgesindeki Sinabung Yanardağı ile birlikte Anak Krakatau da patladı. Anak Krakatau'nun püskürttüğü volkanik küllerin yaklaşık 15 bin metre yüksekliğe ulaştığı kaydedildi. Aynı gün içerisinde;

• Kuzey Maluku'daki Ibu Yanardağı,
• Doğu Nusa Tenggara'daki Lewotobi Perempuan ile Ili Lewotolok Yanardağları,
• Doğu Java'daki Semeru Yanardağı da patlama gösterdi.

UZMANLARDAN BAĞLANTI YOK UYARISI

Altı yanardağın peş peşe faaliyete geçmesi, günler evvel kıyıya vuran kürek balığı efsanelerini tekrar gündeme taşıdı. Fakat uzmanlar durumun tamamen tesadüfî olduğu konusunda net uyarılarda bulunuyor. PVMBG Başkanı Siti Sumilah Rita Susilawati, meydana gelen volkanik patlamaların birbirleriyle herhangi bir ilişkisinin olmadığını vurguladı.

Bilimsel araştırmalar da kürek balıklarının yüzeye çıkması ile deprem, sel, tsunami veya volkanik patlamalar arasında kanıtlanmış bir bağ olmadığını doğruluyor. Okyanusun çok derin katmanlarında yaşam süren kürek balıklarının yüzeye çıkması son derece istisnai bir durum olduğundan, tarih boyunca pek çok felaketle bağdaştırılmıştır.

NEDEN "KIYAMET BALIĞI" OLARAK ANILIYOR?

Kürek balıkları özellikle Japon folklorunda büyük felaketlerin habercisi sayılıyor. Japonya kültüründe “Ryūgū no tsukai” olarak adlandırılan bu tür, “Deniz Tanrısının Sarayından Gelen Haberci” manasına geliyor. Eski inanışlara göre bu balıklar, büyük bir felaket kapıdayken insanlığı ikaz etmek maksadıyla derin sulardan yüzeye çıkıyor. Zaman içinde bu inanış, canlıların “kıyamet balığı” şeklinde anılmasına yol açtı.

1819 YILINDAN KALAN TARİHİ EFSANE

Bu inanışın en bilinen hikayelerinden biri 1819 yılına uzanıyor. Japon masallarına göre, Nisan 1819'da Tsushima kıyılarında yaklaşık 9 metre boyunda bir kürek balığı görüldü. Balığı incelemek amacıyla yaklaşık 800 kişinin teknelerle alana geldiği ve canlıya 30 top atışı yapıldığı aktarılıyor. Efsaneye göre balık yerinden dahi kıpırdamadı ve insanlığa yaklaşan bir felaketin haberini verdi. Bu anlatı, kürek balıklarının asırlardır neden felaketlerle anıldığının temel dayanaklarından biri olarak günümüze ulaştı.

NEPAL'DEKİ SEL FELAKETİ DE EFSANEYİ TETİKLEDİ

Kürek balığının karaya vuruşundan yalnızca bir gün sonra, 26 Ağustos tarihinde Endonezya'ya yaklaşık 4 bin 600 kilometre uzaklıktaki Nepal'de de büyük bir felaket yaşandı. Bir buzul gölünün taşması neticesinde meydana gelen ani seller birçok köyü sular altında bıraktı ve 1.300'ü aşkın insan hayatını kaybetti. Buna rağmen, Nepal'deki sel felaketi ile kürek balığının ortaya çıkışı arasında da bilimsel olarak kanıtlanmış bir ilişki bulunmuyor.