Yapay zeka ilk kez virüs tasarladı: 16 yeni virüs üretildi

ABD'deki araştırmacılar, yapay zeka kullanarak doğada daha önce bulunmayan ve laboratuvarda çoğalabilen 16 yeni virüs geliştirdi. Bakterileri hedef alan virüslerin insan sağlığı açısından tehdit oluşturmadığı belirtilirken, çalışma bilim dünyasında önemli bir dönüm noktası olarak değerlendirildi.

Yapay zeka teknolojisinde bilim dünyasını yakından ilgilendiren yeni bir adım atıldı. Stanford Üniversitesi, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) ve Harvard Üniversitesi'ne bağlı Broad Enstitüsü'nden araştırmacılar, yapay zeka modellerini kullanarak doğada bulunmayan yeni virüsler tasarladı.

Science dergisinde yayımlanan araştırma kapsamında, yapay zekanın oluşturduğu yaklaşık 300 genom laboratuvar ortamında sentezlenerek test edildi. Deneyler sonucunda 16 virüsün işlevsel olduğu ve çoğalabildiği belirlendi.

BAKTERİLERİ HEDEF ALIYOR

Araştırmacılar tarafından geliştirilen virüslerin bakterileri enfekte eden bakteriyofajlar olduğu ve özellikle E. coli bakterilerini hedef aldığı belirtildi. Çalışmada elde edilen virüslerin insanları enfekte etmediği ve insan sağlığı açısından doğrudan bir tehdit oluşturmadığı kaydedildi.

Çalışmanın dikkat çeken yönlerinden biri ise yapay zekanın ilk kez bir organizmaya ait işlevsel ve eksiksiz bir genomu sıfırdan tasarlayabilmesi oldu.

YAPAY ZEKA GENETİK KODLARI ÖĞRENDİ

Araştırmada kullanılan Evo1 ve Evo2 adlı yapay zeka modellerinin çalışma mantığının, ChatGPT gibi büyük dil modellerine benzer olduğu belirtildi. Ancak bu modeller kelimeleri değil, farklı canlılardan elde edilen genetik dizilimleri analiz ederek yeni genetik kodlar oluşturdu.

Modellerin virüs, bakteri, bitki ve insanlara ait genetik veriler üzerinde eğitildiği, ardından elde edilen tasarımların belirli bakterileri hedefleyen bakteriyofajlara dönüştürüldüğü aktarıldı.

Stanford Üniversitesi'nden araştırmacı Brian Hie, çalışmanın üretken yapay zekanın biyolojide ulaşabileceği yeni bir seviyeyi gösterdiğini belirterek bunun ilk kez eksiksiz bir genom tasarımında kullanıldığına dikkat çekti.