Alzheimer’da hafızayı kurtaracak 'enzim' bulundu

Hafıza ve düşünme yetilerini yavaş yavaş yok eden Alzheimer hastalığına karşı yürütülen savaşta önemli bir dönemeç daha dönüldü. New York merkezli Cold Spring Harbor Laboratuvarı araştırmacıları, hafıza kaybını yavaşlatabilecek potansiyel bir tedavi yöntemi geliştirdi. Yapılan çalışma, PTP1B adı verilen bir enzimin, Alzheimerlı beyinlerde hafıza kaybına doğrudan katkıda bulunduğunu ortaya koydu.

Araştırmanın odak noktasında beynin bağışıklık sistemi hücreleri olan "Mikroglia"lar var. Bu hücreler normalde beynin temizlik işçileri gibi çalışarak atıkları temizliyor. Ancak Alzheimer ilerledikçe bu hücreler yoruluyor ve işlevini yitiriyor. Çalışmanın başındaki isim Prof. Nicholas Tonks ve ekibi şunu keşfetti: Eğer PTP1B enziminin aktivitesi azaltılırsa, mikroglia hücreleri "uyyanıyor" ve Alzheimer ile ilişkilendirilen zehirli Amiloid-β (Aβ) plaklarını yeniden temizlemeye başlıyor.

Bu keşfin arkasında sadece bilimsel merak değil, kişisel bir dram da var. 1988 yılında PTP1B enzimini keşfeden Prof. Nicholas Tonks, annesini de Alzheimer hastalığından kaybetmiş bir isim. Hastalığı "yavaş ilerleyen bir yas süreci" olarak tanımlayan Tonks, "İnsanı parça parça kaybediyorsunuz" diyerek yaşadığı acıyı dile getirdi. Tonks şimdi, geliştirecekleri yeni ilaçların mevcut tedavilerle (kombinasyon terapisi) birlikte kullanılarak hastaların yaşam kalitesini artırmasını hedefliyor.

DİYABET VE OBEZİTEYLE DE BAĞLANTILI

Araştırmada dikkat çeken bir diğer detay ise PTP1B enziminin aslında tanıdık bir "suçlu" olması. Bu enzimin obezite ve Tip 2 diyabet gibi metabolik hastalıklarda da rol oynadığı biliniyor. Diyabetin Alzheimer için bir risk faktörü olduğu düşünüldüğünde, bu enzimin baskılanması iki hastalığa karşı da stratejik bir hamle olabilir.