Maltepe’deki bina çökmesinin ardından kritik uyarı: E-Devlet’ten binanızın riskini nasıl sorgularsınız?

İstanbul Maltepe’de 7 katlı bir binanın alt katlarının çökmesi, bina güvenliği ve kentsel dönüşüm konusunu yeniden gündeme taşıdı. Olayın ardından bölgeye ekipler sevk edilirken, binada bulunan vatandaşların tahliyesi için çalışma yürütüldü.

Yaşanan olay, özellikle eski ve risk taşıdığı düşünülen binalarda oturanların “Binam güvenli mi?” sorusunu yeniden sormasına neden oldu. Bu kapsamda vatandaşlar, oturdukları yapıya ilişkin resmi risk kayıtlarını e-Devlet üzerinden nasıl kontrol edebileceklerini araştırmaya başladı.

Maltepe'de bina çöktü! Enkazdan çıkan ev sahibinden dikkat çeken itiraf: "Çatlaklar vardı, kentsel dönüşüme niyetlendik ama..."

E-DEVLET’TEN BİNA RİSK KAYDI NASIL KONTROL EDİLİR?

E-Devlet üzerinden bir binaya anında mühendislik testi yapılması mümkün değil. Ancak taşınmazla ilgili daha önce resmi bir risk tespiti veya işlem gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği bazı hizmetler üzerinden kontrol edilebiliyor.

Vatandaşlar, e-Devlet’e giriş yaptıktan sonra Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü hizmetleri arasında yer alan “Tapu Bilgileri Sorgulama” bölümünden taşınmaza ilişkin şerh ve beyanları inceleyebilir.

Maltepe'de çöken 7 katlı bina için 2 müfettiş görevlendirildi

Ayrıca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından sunulan “Riskli Yapı Tespiti” hizmeti üzerinden de ilgili süreçlere ilişkin bilgi alınabilir.

TAPUDA “RİSKLİ YAPI” KAYDI YOKSA BİNA SAĞLAM MI?

E-Devlet veya tapu kayıtlarında herhangi bir risk şerhinin bulunmaması, yapının kesin olarak güvenli olduğu anlamına gelmiyor.

Bu kayıtlar, bina hakkında daha önce yürütülmüş resmi işlemler konusunda bilgi sağlayabilir. Ancak bir yapının depreme dayanıklılığı yalnızca dijital kayıtlara bakılarak belirlenemez.

Binanın gerçek durumunun ortaya konulabilmesi için uzmanlar tarafından teknik inceleme yapılması gerekiyor. Bu kapsamda beton kalitesinin değerlendirilmesi, karot alınması, donatıların incelenmesi ve zemine ilişkin analizlerin yapılması gibi çalışmalar gerçekleştirilebiliyor.

BU ÇATLAKLARA DİKKAT: BİNANIZ ALARM VERİYOR OLABİLİR

Binalarda görülen bazı fiziksel değişimler uzman incelemesini gerektirebilecek işaretler arasında yer alıyor. Özellikle kolon ve kirişlerde ortaya çıkan belirgin, geniş veya çapraz çatlakların dikkate alınması gerekiyor.

Betonun dökülmesi ve içerisindeki donatıların açığa çıkması da incelenmesi gereken durumlar arasında bulunuyor. Bunun yanı sıra binada gözle görülür eğilme, temel çevresinde zeminde ayrılmalar veya daha önce sorunsuz çalışan kapı ve pencerelerin aniden sıkışması gibi değişiklikler de göz ardı edilmemeli.

Ancak bu belirtilerin tek başına binanın kesin olarak riskli olduğunu göstermediği unutulmamalı. Yapının güvenliği konusunda nihai değerlendirme, yetkin uzmanların yapacağı teknik incelemeyle belirlenebilir.

BİNA DAYANIKLILIK TESTİ NASIL YAPILIR?

Oturduğu binanın yaşı, yapım koşulları veya zemin özellikleri konusunda endişesi bulunanların yalnızca gözle yapılan kontrollerle yetinmemesi gerekiyor.

Bina için performans analizi veya resmi riskli yapı tespiti yaptırılabilmesi amacıyla yetkili kuruluşlara başvurulabiliyor. Süreçte lisanslı kuruluşlar tarafından yapının taşıyıcı sistemi, malzeme özellikleri ve zemin koşulları teknik açıdan değerlendiriliyor.

Riskli yapı tespiti sürecinde kat maliklerinden birinin başvurusu da yeterli olabiliyor. Yapılacak incelemenin ardından binanın mevcut durumuna ilişkin teknik rapor hazırlanıyor.