Kabus geri dönüyor: 1997’den sonra en şiddetlisi! Türkiye için ‘süper el nino’ alarmı

Türkiye, son yılların en büyük meteorolojik tehditlerinden biriyle karşı karşıya. Bilim insanları, 2026 yılında küresel ölçekte büyük altüst oluşlara neden olması beklenen "Süper El Nino" hava dalgasının ülkemizde de yıkıcı etkilere yol açabileceğini bildirdi. Temmuz ayıyla birlikte kapıyı çalacak olan bu sıra dışı hava olayı; aşırı sıcaklıkları, kuraklığı, ani sel ve taşkın risklerini de beraberinde getirecek.

1997’DEN BERİ EN BÜYÜK TEHLİKE YOLDA

CNN Türk ekranlarında çarpıcı açıklamalarda bulunan Meteoroloji Uzmanı Prof. Dr. Orhan Şen, dünya genelini sarsacak olan bu dalganın, 1997 yılında yaşanan tarihi El Nino felaketinden bile daha güçlü olabileceğine dikkat çekti. Doğu Pasifik’te deniz yüzeyi sıcaklıklarının anormal şekilde yükselmesiyle tetiklenen bu küresel sistemin, temmuz ayından itibaren Türkiye genelinde de vites artıracağı vurgulandı.

TERMOMETRELER 40 DERECENİN ÜZERİNİ GÖRECEK

Prof. Dr. Şen’in aktardığı verilere göre, özellikle temmuz, ağustos ve eylül aylarında Türkiye genelinde ardı arkası kesilmeyen sıcak hava dalgaları yaşanacak. Mevsim normallerinin altüst olacağı bu dönemde, termometrelerin birçok bölgede 40 derece barajını aşması bekleniyor. Yaz sonuna doğru ise bu aşırı sıcağın yerini tehlikeli hava olaylarına bırakacağı öngörülüyor.

SONBAHARDA SÜPER EL NINO ALARMI: ANİ SELLER KAPIDA

Süper El Nino’nun yaratacağı asıl büyük tehlike ise yaz sonu ve sonbahar aylarında kendisini gösterecek. Uzmanlar; atmosferdeki dengesizliğin ve aşırı ısınmanın, sonbahar ve kış aylarında şiddetli yağışlara zemin hazırlayacağını belirtiyor. Bu durumun özellikle altyapısı yetersiz bölgelerde büyük taşkınlara, ani sel baskınlarına ve ciddi doğal afetlere yol açabileceği konusunda uyarılar peş peşe geliyor. Hava olaylarındaki bu radikal düzensizliğe karşı şimdiden önlem alınması gerektiği ifade ediliyor.

SÜPER EL NİNO NEDİR?

Süper El Nino, küresel iklim sistemini derinden etkileyen El Nino hava olayının olağanüstü güçlü, şiddetli ve ekstrem bir evresidir.

SÜPER EL NİNO NASIL OLUŞUR?

Normal bir El Nino döneminde, Doğu Büyük Okyanus’ta (Pasifik) deniz yüzeyi sıcaklıkları mevsim normallerinin üzerine çıkar. Eğer bu sıcaklık artışı normal bir El Nino sınırını aşarak beklentilerin çok üzerinde, radikal ve geniş çaplı bir yükselişe ulaşırsa bu durum "Süper El Nino" olarak adlandırılır. Pasifik'teki bu devasa ısınma, atmosferdeki hava akımlarının (jet mekanizmalarının) kimyasını ve yönünü tamamen değiştirir.

SÜPER EL NİNO'NUN KÜRESEL ETKİLERİ NELERDİR?

Süper El Nino, dünya genelinde adeta bir zincirleme reaksiyon başlatır ve hava olaylarında uç noktaların (ekstremlerin) yaşanmasına neden olur:

• Aşırı sıcaklar ve kuraklık: Dünyanın birçok bölgesinde yaz aylarında termometrelerin rekor kırmasına, barajların kurumasına ve devasa orman yangınlarına yol açar.
• Şiddetli yağışlar ve ani seller: Atmosferdeki nem dengesi bozulduğu için normalde kurak olan veya az yağış alan bazı bölgelerde aniden tropikal yoğunlukta sağanaklar, su baskınları ve nehir taşkınları görülür.
• Kasırga ve tayfunlarda artış: Okyanus sularının aşırı sıcak olması, fırtınaları ve kasırgaları besleyerek daha yıkıcı hale gelmelerine neden olur.

SÜPER EL NİNO NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?

Süper El Nino dönemleri her yıl yaşanmaz; genellikle onlarca yılda bir görülen nadir ve tarihsel meteorolojik kırılmalardır. Örneğin yakın geçmişte 1997-1998 yıllarında yaşanan Süper El Nino, dünya genelinde milyarlarca dolarlık ekonomik zarara, tarımsal kıtlıklara ve binlerce insanın etkilendiği çok sayıda doğal afete yol açarak tarihe geçmiştir.