Asrın felaketinin 3. yılı: 6 Şubat’ta Türkiye’nin yüreği durdu

6 Şubat 2023’te Kahramanmaraş merkezli meydana gelen ve “asrın felaketi” olarak kayıtlara geçen depremlerin üzerinden üç yıl geçti. 11 ili etkileyen, milyonlarca insanın hayatını kökten değiştiren felaketin geride bıraktığı acılar hala tazeliğini koruyor.

Saat 04.17’de Pazarcık merkezli 7,7 büyüklüğündeki ilk deprem, milyonları uykuda yakaladı. Binlerce bina saniyeler içinde yerle bir olurken, on binlerce kişi enkaz altında kaldı. Aynı gün saat 13.24’te Elbistan merkezli 7,6 büyüklüğündeki ikinci deprem, yıkımı daha da derinleştirdi. Peş peşe yaşanan iki büyük sarsıntı, 11 ilde hayatı durdurdu.

Resmî kayıtlara göre depremlerde 53 bin 697 kişi hayatını kaybetti, 107 bin 213 kişi yaralandı. Yaklaşık 14 milyon vatandaş doğrudan etkilendi. Afetin ardından bölgede Olağanüstü Hal ilan edilirken, Türkiye genelinde 7 günlük milli yas kararı alındı.

11 İLDE BÜYÜK YIKIM

Merkez üssü Kahramanmaraş olan depremler; Adıyaman, Hatay, Malatya, Gaziantep, Şanlıurfa, Diyarbakır, Osmaniye, Adana, Kilis, Elazığ ve çevre illerde ağır yıkıma yol açtı. 120 bin kilometrekarelik alanda binlerce yerleşim birimi harabeye döndü.

Uluslararası yardımı da kapsayan 4. seviye alarm sonrası 93 ülkeden arama kurtarma ekipleri Türkiye’ye geldi. Günler süren çalışmalar, hem büyük acılara hem de umut veren mucizelere sahne oldu.

“SARSINTILAR 500 ATOM BOMBASIYLA EŞ DEĞER”

Depremler dünya basınında da geniş yankı uyandırdı. ABD merkezli The Washington Post, sarsıntıların enerjisini atom bombasıyla kıyasladı. AFAD Deprem Risk ve Azaltma Genel Müdürü Orhan Tatar, depremlerin büyüklüğüne ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
“İki depremin açığa çıkardığı enerji 500 atom bombasının enerjisine sahip.”

MUCİZELER VE ACI DOLU KARELER

Felaketin ardından bölgeden gelen görüntüler, yaşanan dramı gözler önüne serdi. Enkazdan günler sonra çıkarılan her canlı, Türkiye’ye umut oldu. Kahramanmaraş’taki Ebrar Sitesi enkazından 258 saat sonra kurtarılan Neslihan Kılıç ve Hatay’da enkaz altında kalan 2 yaşındaki Muhammed bebeğe ulaşılan anlar hafızalara kazındı.

DEVLET-MİLLET SEFERBERLİĞİ

Depremin hemen ardından devletin tüm imkânları seferber edildi. Arama kurtarma, barınma, sağlık ve altyapı çalışmalarında 650 bin personel görev aldı. Binlerce iş makinesi, yüzlerce hava aracı ve gemi sahada kullanıldı.

İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, felaketin üçüncü yılı dolayısıyla yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Yaşanan bu büyük acı, sadece Adıyaman'ın, Kahramanmaraş'ın, Hatay'ın acısı olarak kalmadı. Bu acı, 86 milyonun ortak acısı oldu.”

SAATTE 23, GÜNDE 550 KONUT

Yeniden inşa süreci tarihe geçen bir hızla yürütüldü. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında, depremin ardından 15 gün sonra ilk temeller atıldı, 45 gün içinde ilk konutlar teslim edildi.

Bakan Murat Kurum, süreci şu sözlerle anlattı:

“Umudumuz acımızdan büyük olmalı dedik.
Saatte 23, günde 550 konut inşa ettik.
Bu kadar kısa bir zamanda 455 bin konutu milletimize teslim ettik.”

Üçüncü yıl itibarıyla bölgede 455 bin 357 bağımsız bölüm hak sahiplerine teslim edildi. Yerinde dönüşüm, kira yardımı ve hibe destekleriyle milyonlarca vatandaşın barınma ihtiyacı karşılandı.

YARALAR SARILIYOR, UMUT YÜKSELİYOR

Deprem bölgesinde yalnızca konutlar değil; yollar, hastaneler, okullar, ibadethaneler ve tarihi yapılar da yeniden ayağa kaldırıldı. Fay hatları ve zemin etütleri dikkate alınarak yapılan yeni yerleşim alanları, “afetlere dirençli şehirler” hedefiyle planlandı.

MSB'DEN SAYGI DURUŞU

Milli Savunma Bakanlığı, 6 Şubat 2023’te yaşanan depremlerde hayatını kaybeden vatandaşlar için askeri birliklerde saygı duruşu gerçekleştirildiğini duyurdu. Bakanlık açıklamasında, “6 Şubat depreminde hayatını kaybeden kardeşlerimize Allah’tan rahmet, kederli ailelerine başsağlığı ve sabır diliyoruz” ifadelerine yer verildi.

Bakanlığın sosyal medya hesabından yapılan videolu paylaşımda ise,
"6 Şubat; yıkılan şehirlerin değil, susmayan yüreklerin tarihidir. Hepimizin hafızasında derin izler bırakan bir gün... Saatler durdu, şehirler sustu, ama bir milletin yüreği aynı anda atmaya başladı. 6 Şubat depreminde hayatını kaybeden kardeşlerimize Allah'tan rahmet, kederli ailelerine başsağlığı ve sabır diliyoruz" denildi.