583 yıllık tarihi camide restorasyon skandalı: Kur'an ayetleri ters yazıldı

Osmanlı’dan günümüze ulaşan 583 yıllık Mahmut Çelebi Camii’nde yapılan restorasyonda büyük bir skandal ortaya çıktı. Kubbedeki Kur’an ayetlerinin ters işlendiği, hat yazıları ve kalem işlerinin ise ağır şekilde tahrip edildiği belirlendi.

BEŞ YIL KİMSE FARK ETMEDİ

2017’de restorasyon ihalesi yapılan, ancak ödenek yetersizliği nedeniyle uzun süre bekleyen camideki çalışmalar 2020’de tamamlandı. Aradan geçen beş yıl boyunca fark edilmeyen hatalar, hattat Dr. Savaş Çevik’in ziyaretiyle gün yüzüne çıktı.

“YAZILAR OKUNAMAZ HALDE”

Karar gazetesine konuşan Dr. Çevik, camiye girer girmez büyük bir şaşkınlık yaşadığını belirtti. Kubbe ve pencere eteklerindeki yazıların hat sanatının temel kurallarına aykırı olduğunu söyleyen Çevik, “Yazıların çoğu ters, tamamı felaket durumda ve okunabilirliği yok” dedi.

KUBBEDEKİ AYETLER TERS YAZILDI

En ağır hatanın kubbede yapıldığını vurgulayan Çevik, merkezdeki beş makili yazının tamamının yanlış yerleştirildiğini ifade etti. İhlas Suresi’ne ait ayetlerin ters işlendiğini belirten Çevik, kuşaktaki Celi Sülüs yazıların da ciddi hatalar içerdiğini söyledi.

“BOYACI ELİNDEN ÇIKMIŞ GİBİ”

Tahribatın yalnızca hat yazılarıyla sınırlı kalmadığını aktaran Çevik, kalem işlerinin de özensizliğine dikkat çekti. Motiflerin yarım bırakıldığını ve desen bütünlüğünün bozulduğunu söyleyen Çevik, “Uzman yok, kalıplar ters basılmış. İlkokul çocuğu karalaması gibi” ifadelerini kullandı.

GİRİŞ KAPISI DA TAHRİP EDİLDİ

Restorasyon hatalarının cami girişinde de sürdüğünü dile getiren Çevik, kapı kemerinin yapılmadığını, üzerine düz bir mermer yerleştirildiğini söyledi. Ortaya çıkan görüntüyü “mimari bir ucube” olarak nitelendirdi.

“BİLİM KURULU OLSAYDI BU OLMAZDI”

Yaşananların açık bir liyakat sorunu olduğunu savunan Çevik, restorasyon sürecinde neden uzmanlardan oluşan bir bilim kurulu kurulmadığını sordu. “Bir hattat ayetin ters olduğunu anında fark ederdi” diyerek, beş yıl boyunca hataların görülmemesine tepki gösterdi.

VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ’NDEN YALANLAMA

Tepkilerin ardından Vakıflar Genel Müdürlüğü yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada, restorasyonun onaylı projeye uygun yürütüldüğü, mevcut bezeme ve hat yazılarının korunması ve ihyasına yönelik işlem yapıldığı, projeye aykırı herhangi bir imalat bulunmadığı savunuldu.