Uzmanlardan YKS adaylarına kritik uyarı: Tercihte puana değil sıralamaya bakın

20-21 Haziran tarihlerinde gerçekleştirilen TYT, AYT ve YDT oturumlarının ardından milyonlarca öğrenci ve veli, gözünü ÖSYM'nin sonuç açıklama takvimine dikti. Sınav sonrası kulislerde dönen "soruların kolaylığı" ve "puan yığılması" tartışmalarını değerlendiren eğitim uzmanı Salim Ünsal, tercih döneminin en çok düşülen hatalarından birine parmak bastı. Ünsal, puanların yanıltıcı olabileceğini ve asıl belirleyici kriterin her zaman başarı sıralaması olduğunu hatırlattı.

"PUAN YIĞILMASI SIRALAMAYI SIKIŞTIRMAZ"

Kamuoyunda sıkça endişe yaratacak şekilde tartışılan "puan yığılması" kavramının çoğunlukla yanlış yorumlandığını ifade eden Ünsal, teknik gerçeği şu sözlerle özetledi

"Sıralama asla sıkışmaz. Birinci yine birinci, yüz bininci yine yüz binincidir. Yığılma denilen durum, sadece belirli bir puan aralığına (örneğin 380-400 puan arasına) geçmiş yıllara kıyasla çok daha fazla veya çok daha az öğrencinin denk gelmesidir. Sınav kolay olduğunda aynı puanı alan öğrenci sayısı artsa bile, yerleştirmeler yukarıdan aşağıya doğru sıralamayla yapılacağı için listenizin omurgasını sıralamalar oluşturmalıdır."

"ŞU YIL BU YILA BENZİYOR" KIYASLAMASI BÜYÜK BİR HATA

Adayların sıklıkla düştüğü "geçen yılın puanıyla bu yılki yerleşme durumunu tahmin etme" eğiliminin ne denli büyük bir yanılgı doğurabileceğini somut verilerle ortaya koyan Ünsal, iki farklı dönemi karşılaştırdı. 2025 yılındaki YKS'de 310 puan almayı başaran bir aday, başarı sıralamasında ancak 508 bininci olabilmişti.

Sınavın nispeten daha seçici ve zor olduğu 2021 yılında ise tam olarak aynı puanı (310 puan) alan bir aday, 228 bininci sıraya yerleşmişti.

Aynı puanla iki farklı sınav döneminde elde edilen yaklaşık 280 bin kişilik bu devasa uçurum, "şu yılın sınavı bu yıla benziyor" diyerek kalıplara sığınmanın ve puan kıyaslaması yapmanın ne kadar riskli olduğunu net bir şekilde gözler önüne seriyor.

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) resmi takvimine göre, 2026-YKS sonuçları 22 Temmuz 2026 Çarşamba günü ilan edilecek. Adaylar bu tarihte tıkalayacakları sonuç ekranında puanlarından ziyade, ilgili puan türündeki (SAY, SÖZ, EA, DİL) başarı sıralamalarını baz alarak ÖSYM'nin kılavuzunda yer alan programların geçmiş yıl sıralamalarıyla esnek bir tercih listesi oluşturmak zorunda kalacaklar.