G20’de Hürmüz ve ticaret krizi masada: Türkiye’den enerji güvenliği ve diplomasi mesajı

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun ev sahipliğinde 30-31 Ekim tarihlerinde gerçekleştirilen toplantıda Hürmüz Boğazı, Kızıldeniz, Babülmendep Boğazı ve Karadeniz’deki deniz taşımacılığının güvenliği ele alınıyor.

Bölgesel çatışmaların petrol ve doğal gaz sevkiyatına etkisinin yanı sıra gıda güvenliği, tedarik zincirleri ve uluslararası ticaretin kesintisiz sürdürülmesi de görüşmelerin öne çıkan başlıkları arasında bulunuyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI ENERJİ SEVKİYATI İÇİN KRİTİK

İran çevresindeki askeri gerilim ve ticari gemilerin güvenliğine ilişkin endişeler, küresel enerji taşımacılığının önemli güzergâhlarından Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizliği artırıyor.

Deniz yollarında yaşanabilecek kesintiler, petrol ve doğal gaz sevkiyatının yanı sıra tahıl ve diğer ticari ürünlerin taşınmasını da etkileyebiliyor. Nakliye sürelerinin uzaması ve sigorta maliyetlerinin yükselmesi, küresel ticaret üzerinde ek baskı oluşturuyor.

Toplantıda Babülmendep ve Karadeniz’deki güvenlik risklerinin de enerji ve gıda tedarikine etkileriyle birlikte değerlendirilmesi bekleniyor.

TÜRKİYE’DEN DİPLOMASİ VE GÜVENLİ SEYRÜSEFER ÇAĞRISI

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın, toplantıdaki jeopolitik gerilimler, enerji ve tedarik zincirleri oturumlarında Türkiye’nin görüşlerini aktarması öngörülüyor.

Fidan’ın, ABD ile İran arasındaki anlaşmazlığın diyalog ve diplomasi yoluyla çözülmesinin önemini vurgulaması, çatışmaların devam etmesinin bölgesel istikrarsızlığı artırdığına dikkat çekmesi bekleniyor.

Türkiye ayrıca Karadeniz, Hürmüz ve Babülmendep boğazları ile Körfez bölgesinde gemilerin ve enerji altyapılarının hedef alınmasının küresel enerji ve gıda güvenliğine zarar verdiği mesajını verecek. Ankara, stratejik su yollarında seyrüsefer serbestisinin ve güvenliğin korunmasını öncelikli görüyor.

ABD, ÇİN VE RUSYA ARASINDAKİ GÖRÜŞ AYRILIKLARI

Toplantı, büyük ekonomiler arasındaki ticari ve siyasi anlaşmazlıkların sürdüğü bir dönemde gerçekleştiriliyor. ABD ile Çin arasındaki tarife gerilimleri ve Rusya-Ukrayna savaşı, G20 üyelerinin ortak bir tutum geliştirmesini zorlaştıran başlıklar arasında yer alıyor.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un toplantıya katılması beklenirken Çin’in dışişleri bakan yardımcısı düzeyinde temsil edilmesi öngörülüyor. Ülkelerin farklı dış politika ve güvenlik öncelikleri nedeniyle kapsamlı bir ortak açıklama üzerinde uzlaşma sağlanıp sağlanamayacağı ise belirsizliğini koruyor.