Erdoğan'ın silah hediyesine dikkat çeken yorum: Alman uzmandan analiz geldi

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nin ardından liderlere isimlerine özel hazırlanmış revolver tipi tabanca ve mühimmat hediye etmesi, uluslararası kamuoyunda tartışılmaya devam ediyor. Almanya'dan sosyal psikolog Britta Krahn, söz konusu hediyenin diplomatik anlamına ilişkin değerlendirmelerde bulunarak, bunun "karşı tarafın sınırlarını sınayan bir güç oyunu" niteliği taşıdığını söyledi.

Bonn-Rhein-Sieg Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesi Sosyal Psikolog Britta Krahn, Almanya Katolik Haber Ajansı'na (KNA) yaptığı değerlendirmede, bu tür armağanların "provokatif hediyeler" olduğunu belirterek, "Bu tür hediyeler, hediyeyi veren ile alan arasında güç dengesizliği oluşturur ve veren kişiyi daha güçlü bir konuma taşır" ifadelerini kullandı.

DW Türkçe'ye konuşan Krahn, diplomatik teamüller açısından da bu tür hediyelerin karşı tarafa sınırlı hareket alanı bıraktığını belirterek, "Mevcut diplomatik teamüller çerçevesinde de karşıdakine yalnızca 'tepki verme' seçeneğini bırakır. Özetle alan kişi otomatik şekilde ve beklendiği ölçüde ancak zayıf bir diplomatik tepki gösterebileceği konuma itilmiş olur" dedi.

Krahn'a göre Cumhurbaşkanı Erdoğan, NATO Zirvesi'nin ev sahibi olmasının sağladığı avantajı güçlü bir sembolle bilinçli şekilde kullandı. Sosyal psikolog, bu tür hediyelerin aynı zamanda karşı tarafın sınırlarını test etmeye yönelik bir iletişim aracı olduğunu belirterek, hediyeyi veren kişinin "kendi konumunun ne kadar sağlam olduğunu, ne kadar ileri gidebileceğini ve karşı tarafın nasıl tepki vereceğini sınadığını" ifade etti.

Erdoğan'dan NATO liderlerine dikkat çeken hediye! Bazıları ülkelerine götüremedi

Erdoğan'ın bu süreçte "sinyali ustaca vermeyi başardığını" söyleyen Krahn, "Nihayetinde konuklarına somut olarak, 'Bunu yapabilirim (siz yapamazsınız) ve beni kimse durduramaz' mesajını iletmiş oldu" değerlendirmesinde bulundu.

Hediyenin yalnızca bir nezaket göstergesi olmadığını dile getiren Krahn, "Hediye, iletişimin özel bir biçimidir. Taraflar arasındaki ilişkinin niteliğini gösterir. Aynı zamanda her zaman bir motivasyonu ve bir mesajı da içinde barındırır" ifadelerini kullandı.

LİDERLER SİLAHLARI NASIL DEĞERLENDİRDİ?

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 7-8 Temmuz'da Ankara'da gerçekleştirilen NATO Zirvesi'nin kapanışında devlet ve hükümet başkanları ile üst düzey katılımcılara, üzerlerine isimleri işlenmiş Türkiye üretimi revolver, mühimmat ve ihracat izin belgelerini içeren özel bir hediye paketi sundu.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in silahı resmi devlet hediyeleri koleksiyonuna alınmak üzere Ankara'daki Alman Büyükelçiliği'ne teslim ettiği öğrenildi.

Krahn, liderlerin verdiği tepkilerin diplomatik açıdan dikkat çekici olduğunu belirterek, "Teşekkür edilmesi, durumun yumuşatılması ve daha fazla yorum yapılmadan envantere kaydedilerek kurallara uygun şekilde ülkeye sokulması, hediyeyi verenin mesajını bir nevi boşa çıkaran uygun bir tepkidir" dedi.

Buna karşın Krahn, "Ancak burada da verilen sinyal kesinlikle yerine ulaşmıştır" sözleriyle, sembolik mesajın alıcılar tarafından fark edildiğini savundu.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer ise Ankara dönüşünde gazetecilere yaptığı açıklamada, tabancanın İngiltere'ye sokulmasının yasalara aykırı olması nedeniyle hediyeyi Türkiye'de bıraktığını söyledi.

Politico'nun haberine göre Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa'ya da isimlerine özel hazırlanmış tabancalar, mühimmat ve temizlik seti hediye edildi. Avrupa Konseyi'nden bir yetkili, "Silahı Belçika'ya getirmek için Belçika prosedürlerini uygulayacağız ve ardından Konsey Genel Sekreterliğinin belirlediği güvenlik şartlarına uygun şekilde saklayacağız" açıklamasını yaptı.

Bir başka AB yetkilisi ise söz konusu hediyenin, Avrupa Birliği'nin hediye kabulüne ilişkin mali sınırlarını aşabileceğini ve kişisel kullanım yerine resmi envantere alınmasının beklendiğini ifade etti.

GÜMÜŞAY MODELİ DİKKAT ÇEKTİ

Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda'nın ofisi tarafından paylaşılan fotoğraflar, liderlere verilen silahın MKE tarafından üretilen "Gümüşay .357 Magnum" modeli olduğunu ortaya koydu. Ahşap sunum kutusunda Türk bayrağı, NATO logosu ve "Ülkemizde üretilen ilk revolver tipi tabanca: Gümüşay" yazılı plaket yer aldı.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in sözcüsü, tüm liderlere isimlerinin işlendiği aynı model tabancanın verildiğini açıkladı.

Belçika Başbakanı Bart De Wever, silahı ülkesine dönüşte güvenli şekilde muhafaza edilmesi amacıyla Brüksel Havalimanı polisine teslim ederken, Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki'nin yardımcısı ise revolverin gümrük işlemlerinin sürdüğünü belirterek, "Öncelikle güvenli olması, ikinci olarak da bir hediye olarak saygı görmesi için uygun bir yerde muhafaza edilecek. Kesinlikle hiç kimse bu silahla ateş etmeyecek" dedi.

Hollanda ve İsveç hükümetleri silahların büyükelçiliklere gönderildiğini açıklarken, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin hediyesi Palazzo Chigi'deki devlet envanterine alındı. Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis'in ise tabancayı Atina'daki Savaş Müzesi'ne bağışlamayı planladığı belirtildi.