Milyonların emeklilik hesabını değiştirecek detay: İsa Karakaş açıkladı

Türkiye ekonomisinin önümüzdeki üç yıllık yol haritasını ortaya koyan 2027-2029 dönemine ilişkin Orta Vadeli Program (OVP) açıklandı. Programda enflasyon ve büyümenin yanı sıra sosyal güvenlik, emeklilik, sağlık ve çalışma hayatına ilişkin hedefler de yer aldı.

SGK Başuzmanı İsa Karakaş, Türkiye Gazetesi'ndeki değerlendirmesinde OVP'nin emeklilik sistemi açısından taşıdığı mesajlara dikkat çekti. Karakaş, özellikle uzun süre çalışan sigortalıların emekli aylıklarının artmasını sağlayacak bir sistem oluşturulmasının önemine işaret etti.

MEVCUT SİSTEMDE "FAZLA ÇALIŞMA" SORUNU

Karakaş'a göre mevcut emeklilik sistemindeki en önemli sorunlardan biri, bazı sigortalıların çalışmaya devam ettikçe emekli aylıklarının olumlu etkilenmemesi.

Özellikle asgari ücret veya bu seviyeye yakın ücret üzerinden SGK'ya bildirilen çalışanların, belirli koşullarda çalışma sürelerini artırmalarına rağmen gelecekte bağlanacak aylıklarının düşebildiğine dikkat çekildi.

Emekli aylığının hesaplanmasında ortalama aylık kazanç ile aylık bağlama oranının önemli olduğunu belirten Karakaş, özellikle 2008 sonrasında aylık bağlama oranlarında yapılan değişikliklerin emeklilik hesabını önemli ölçüde etkilediğini ifade etti.

Bu durumun çalışanların emeklilik yaşına geldikten sonra sistemde kalma konusunda isteksiz davranmasına yol açabildiği belirtildi.

OVP'DE YENİ HEDEF: DAHA UZUN ÇALIŞMAYI TEŞVİK ETMEK

Karakaş, uzun süredir ekonomi ve sosyal güvenlik planlarında yer alan "kişilerin daha uzun süre istihdamda kalmasını teşvik eden, hakkaniyeti ve aktüeryal dengeyi önceleyen düzenlemelerin hayata geçirilmesi" hedefinin yeni OVP'de de bulunduğuna dikkat çekti.

Söz konusu hedefin önümüzdeki yıl içerisinde hayata geçirilmesinin öngörüldüğünü belirten Karakaş, bunun emeklilik sisteminde önemli bir değişikliğin önünü açabileceğini değerlendirdi.

EMEKLİ AYLIĞINDA YENİ HESAPLAMA GÜNDEME GELEBİLİR

Yeni düzenlemelerin hayata geçirilmesi halinde emeklilik sisteminde farklı modellerin uygulanabileceği belirtiliyor.

Karakaş'ın değerlendirmesine göre, kısmi emeklilik ile normal emeklilik için ayrı emeklilik taban maaşlarının belirlenmesi gündeme gelebilir.

Bunun yanı sıra 25 yıldan fazla çalışan sigortalılar için her ilave çalışma yılında aylık bağlama oranının artırılması yönünde bir model de değerlendirilebilir.

Böyle bir sistemin uygulanması halinde daha uzun süre çalışan sigortalıların emeklilikte daha yüksek aylıkla ödüllendirilmesi hedefleniyor.

"ÇALIŞTIKÇA MAAŞIM DÜŞECEK" ENDİŞESİ AZALABİLİR

Önerilen değişikliklerin temel hedeflerinden birinin, emeklilik hakkını elde eden kişilerin çalışma hayatından erken ayrılmasının önüne geçmek olduğu belirtiliyor.

Mevcut sistemde emeklilik hakkı elde eden bazı kişilerin aylıklarının olumsuz etkilenebileceği endişesiyle çalışmayı bırakabildiğine dikkat çekilirken, yeni modelin bu endişeyi ortadan kaldırması amaçlanıyor.

Karakaş, daha uzun süre çalışmanın emeklilik aylığı açısından avantajlı hale gelmesinin hem çalışanları sistemde tutabileceğini hem de Sosyal Güvenlik Kurumu'nun prim gelirlerini artırabileceğini belirtti.

SGK'NIN MALİ DENGESİ DE HEDEFLENİYOR

Planlanan değişikliklerin yalnızca emekli aylıklarını artırmaya yönelik olmadığı, aynı zamanda sosyal güvenlik sisteminin mali sürdürülebilirliğini güçlendirmeyi amaçladığı ifade edildi.