Bin TL'lik sepet 22 bin TL oldu: Mutfaktaki dev enflasyonun faturası ağır kesti

Hızla tırmanan gıda fiyatları ve hayat pahalılığı dar gelirli vatandaşların sofrasını küçültürken, resmi veriler derinleşen geçim krizinin boyutunu gözler önüne serdi. Eylül 2021 döneminde 1.000 TL karşılığında doldurulan standart bir gıda sepeti, aradan geçen 5 yıllık süreçte 22 katına çıkarak 22 bin 810 TL seviyesine dayandı. Mutfaktaki bu devasa maliyet artışı, milyonlarca aileyi açlık tehlikesiyle baş başa bıraktı.

SOSYAL YARDIMA MUHTAÇ HANE SAYISI 11,2 MİLYONA ULAŞTI

Aşırı yoksulluk sınırının altındaki haneleri desteklemek amacıyla 2022 yılında hayata geçirilen Türkiye Aile Programı'nın bilançosu durumun vahametini ortaya koydu. Söz konusu program aracılığıyla 2017 yılından 2026 yılının ilk 7 aylık dönemine kadar toplam 11,2 milyon muhtaç haneye ulaşıldı.

Kamunun bu alandaki harcaması 2021 yılında 50,7 milyar TL seviyesindeyken, 2025 yılında 359,1 milyar TL’ye, 2026’nın Ocak-Temmuz döneminde ise 285 milyar TL düzeyine tırmandı.

SON 1 YILDA GIDA ENFLASYONU YÜZDE 56,7 OLDU

Vatandaşların mutfak masrafları her geçen gün katlanırken, dar gelirli ailelerin temel besin ihtiyaçlarını karşılaması neredeyse imkânsız hâle geldi. Ekmek, un, bulgur, süt ve et ürünleri gibi vazgeçilmez kalemlerin yer aldığı temel tüketim sepetinin maliyeti, Eylül 2021'den bu yana yüzde 2.181 oranında devasa bir artış gösterdi. Tüketicilerin son 1 yıllık zaman diliminde maruz kaldığı gıda enflasyonu ise yüzde 56,7 olarak kayıtlara geçti.

GIDA FİYATLARI 75 AYDIR KESİNTİSİZ ARTIYOR

Birleşik Kamu İşgörenleri Sendikaları Konfederasyonu (Birleşik Kamu-İş) ar-ge birimi KAMUAR'ın zincir market verileriyle hazırladığı endeks, fiyatların zirveye ulaştığını tescilledi. Halkın en çok tükettiği 64 temel gıda maddesi üzerinden yapılan incelemeye göre, gıda fiyatları haziranda yüzde 1,9, temmuzda yüzde 1,6 ve ağustosta yüzde 0,5 oranında arttı. Böylece gıda fiyatları endeksi, Haziran 2020'den bu yana tam 75 aydır aralıksız bir şekilde tırmanışını sürdürdü.

KAMU ÇALIŞANININ ALIM GÜCÜ REEL OLARAK YÜZDE 39 ERİDİ

Yüksek enflasyonun dar gelirlilere çıkardığı ağır fatura büyürken, kamu personelinin maaş artışları gıda enflasyonunun oldukça gerisinde kaldı. Gıda fiyatlarının yüzde 2.181 yükseldiği Eylül 2021'den bu yana kamu çalışanlarının ücret artışı yüzde 1.292 seviyesinde kalarak ortalama memur maaşını 13 bin 920 TL bandına taşıdı.

Ücretlerin yıl sonuna kadar sabit kalacağını belirten KAMUAR, raporda şu tespitlere yer verdi:

"Gelirlerindeki artış gıda fiyatlarındaki artışı karşılamaya yetmeyen ücretlilerin alım gücü, gıda fiyatlarına karşı reel olarak yüzde 39 eridi. Buna göre bir kamu çalışanı, 2021'de maaşıyla aldığı gıda sepetinin bugün en fazla yüzde 61'ini alabiliyor."