İtalya'dan İsrail kararı: 10 yıllık savunma ortaklığı resmen askıda!

Verona’da katıldığı bir fuarda kameralar karşısına geçen İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, bölgedeki mevcut durumu "kabul edilemez" olarak niteleyerek, İsrail ile 13 Nisan 2016'dan beri yürürlükte olan askeri mutabakatın askıya alındığını duyurdu. Meloni sadece İsrail’e değil, müttefiki Trump’a da mesafe koydu; ABD Başkanı’nın Papa 14. Leo’ya yönelik sert ifadelerini "kabul edilemez" bulduğunu yineledi. İtalya Savunma Bakanı Guido Crosetto ise vakit kaybetmeden askıya alma mektubunu İsrailli mevkidaşına göndererek süreci resmileştirdi.

UNIFIL KRİZİ BARDAĞI TAŞIRDI

İtalya’yı bu noktaya getiren asıl olay, Lübnan’ın güneyinde barış gücü görevini yürüten İtalyan askerlerinin İsrail ordusu tarafından hedef alınması oldu. 8 ve 12 Nisan tarihlerinde UNIFIL konvoylarına açılan uyarı ateşleri, Roma’da büyük bir öfke yarattı. İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani’nin dün Beyrut’a giderek Lübnan halkıyla dayanışma mesajı vermesi ve İsrail’i sivil katliamıyla suçlaması üzerine, Tel Aviv de İtalyan Büyükelçisi’ni bakanlığa çağırarak tepki göstermişti. Karşılıklı bu sert diplomatik hamleler, 10 yıllık askeri işbirliğinin de sonunu getirdi.

ASKIYA ALINAN ANLAŞMA NEYİ KAPSIYORDU?

Askıya alınan bu mutabakat, İtalya ve İsrail arasında askeri teçhizat tedariki, ileri teknolojik araştırmaların paylaşımı ve ortak savunma projelerini kapsayan hayati bir protokoldü. Özellikle havacılık ve siber güvenlik alanındaki teknolojik değişimin durması, İsrail savunma sanayii için Avrupa’daki en önemli lojistik kapılardan birinin kapanması anlamına geliyor. Meloni hükümeti üzerindeki halk ve muhalefet baskısı, bu 'otomatik yenilememe' kararıyla ilk kez bu kadar net bir siyasi iradeye dönüştü.

İtalya gibi İsrail ile yakın ilişkilere sahip bir G7 ülkesinin bu kararı alması, Avrupa Birliği içindeki diğer ülkeler (İspanya, İrlanda, Belçika) için de bir 'emsal' teşkil edebilir. Trump’ın Vatikan’a karşı takındığı sert tutumun, Avrupa’nın Katolik tabanı üzerinde yarattığı rahatsızlık, diplomatik ilişkileri daha da gerebilir. Yatırımcıların ve savunma sektörü takipçilerinin, İtalya'nın bu kararının ardından İsrail'e askeri parça tedarik eden diğer Avrupa merkezli şirketlerin (Leonardo, Rheinmetall vb.) hisse hareketlerini ve olası ihracat kısıtlamalarını yakından izlemesi gerekiyor. Zira Hürmüz ablukası sürerken Akdeniz hattındaki bu diplomatik kopuş, krizin küresel boyutunu bir kat daha artırıyor.