İran’da kan donduran bilanço: Ölü sayısı 7 bini aştı

İran'da 28 Aralık 2025'te ekonomik darboğaz ve yerel para biriminin çöküşüyle başlayan, 8-9 Ocak tarihlerinde ise emniyet güçlerinin sert müdahalesiyle bastırılan eylemlerin insani maliyeti korkutucu boyutlara ulaştı. ABD'nin Virginia eyaleti merkezli HRANA, sahadan doğruladığı yeni vakalarla bilançoyu güncelledi.

HRANA'nın son raporuna göre, eylemler sırasında 214'ü güvenlik görevlisi olmak üzere toplam 7 bin 2 kişi hayatını kaybetti. Kurum, daha önceki açıklamasında ölü sayısını 6 bin 984 olarak vermişti. Ancak asıl şoke eden veri gözaltı sayısında ortaya çıktı. Ülkenin dört bir yanına yayılan gösterilerde 52 bin 941 kişinin gözaltına alındığı bildirildi. Ayrıca 11 bin 730 vakanın ise halen inceleme aşamasında olduğu, bu nedenle ölü ve tutuklu sayısının daha da artabileceği belirtiliyor.

KAPALIÇARŞI'DA BAŞLAYAN İSYAN

Olayların kıvılcımı, İran Riyali'nin döviz karşısında erimesiyle Tahran Büyük Çarşı esnafının kepenk kapatmasıyla çakılmıştı. 28 Aralık 2025'te başlayan ekonomik itirazlar, kısa sürede rejim karşıtı sloganların atıldığı kitlesel gösterilere dönüştü. Hükümet, 8 Ocak'ta olayların zirveye çıkmasıyla ülke genelinde internet erişimini kesti ve emniyet güçleri en sert müdahaleyi bu tarihlerde gerçekleştirdi.

Tahran yönetimi ise olaylara "dış güçlerin ve terör gruplarının oyunu" olarak bakıyor. İran Şehit ve Gaziler Vakfı, Adli Tıp Kurumu verilerine dayanarak 21 Ocak'ta yaptığı açıklamada ölü sayısını 3 bin 117 olarak duyurmuştu. Resmi açıklamada, bu kayıpların 2 bin 427'sinin "silahlı terör grupları" tarafından öldürülen güvenlik güçleri ve siviller olduğu savunulmuştu. HRANA ile resmi makamlar arasındaki yaklaşık 4 bin kişilik fark, uluslararası kamuoyunun dikkatini çekiyor.