Eski Mısır'da krallar ölünce hizmetliler de öldürülüyor olabilir: Yeni bulgular tezi güçlendirdi

ABD'deki Purdue Üniversitesinden Dr. Roselyn Campbell liderliğinde yürütülen araştırmada, Mısır'ın Birinci Hanedanlık dönemine ait kraliyet mezarlarının bulunduğu Abidos kentindeki Umm el-Qa'ab mezarlığında gömülü insan kalıntıları incelendi.

Araştırmacılar, kafataslarının yaklaşık yüzde 39'unda ölümcül travmayla uyumlu kırık ve yaralanmalar tespit etti. Yaralanmaların bir bölümünün gömüden çok uzun süre sonra oluşan hasarlardan değil, ölüme yakın dönemde meydana geldiği belirlendi.

KRALIN ÖLÜMÜNDEN SONRA HİZMETLİLER DE ÖLDÜRÜLMÜŞ OLABİLİR

Bulgular, kraliyet mezarlarının çevresindeki "ikincil mezarlara" defnedilen kişilerin en azından bir bölümünün hükümdarın ölümünün ardından kurban edilmiş olabileceğine işaret ediyor.

Bu uygulamada saray görevlileri, zanaatkarlar ve diğer hizmetlilerin kral öldüğünde öldürülerek onunla birlikte öteki dünyaya gönderildiği düşünülüyor. Böylece hükümdarın ölümden sonraki yaşamında da hizmetlilerine sahip olmaya devam edeceğine inanılmış olabileceği değerlendiriliyor.

Araştırmanın dikkat çeken yönlerinden biri, doğrudan insan kalıntılarındaki travmaların incelenmiş olması. Campbell, Mısır'da hükümdarın hizmetlilerinin kurban edilip edilmediği sorusunun bir asırdan uzun süredir tartışıldığını, ancak bunun insan kalıntılarını doğrudan inceleyen ilk araştırma olduğunu belirtti.

MEZARLARIN SAYISI ZAMANLA AZALDI

Araştırmacılar, kraliyet mezarlarının çevresindeki ikincil mezarların sayısında zaman içerisinde belirgin bir değişim olduğunu da tespit etti.

Birinci Hanedanlığın ilk hükümdarı Aha'nın mezarının çevresinde yalnızca birkaç ikincil mezar bulunurken, sonraki hükümdarların mezarlarının çevresinde yüzlerce mezar yer aldığı belirtildi.

Bu mezarların sayısının İkinci Hanedanlığın başlangıcında hızla azalması ise söz konusu geleneğin zamanla ortadan kalktığı şeklinde değerlendirildi.

5 BİN YILLIK TARTIŞMAYA YENİ KANIT

Kraliyet mezarlarının çevresinde çok sayıda insanın defnedilmesi, arkeologların uzun süredir dikkatini çekiyordu. Ancak önceki araştırmalarda insan kalıntılarında doğrudan öldürülme izlerinin bulunamaması, kişilerin nasıl öldüğünün kesin olarak ortaya konulmasını zorlaştırıyordu.

Yeni araştırma ise modern adli yöntemlerle yapılan kafatası incelemeleri sayesinde bu tartışmaya yeni bir boyut kazandırdı. Araştırmacılar, tespit edilen travmaların önemli bölümünün ölümcül darbelerle uyumlu olduğunu belirledi.

Bununla birlikte araştırmacılar, incelenen kafatası sayısının sınırlı olduğuna dikkat çekiyor. Bulgular, Birinci Hanedanlık dönemindeki bazı ikincil mezarlarda insan kurbanının gerçekleşmiş olabileceğini güçlü biçimde desteklese de uygulamanın kapsamı ve tüm gömülenlerin aynı şekilde öldürülüp öldürülmediği konusunda araştırmaların sürmesi gerekiyor.

Araştırmanın sonuçları, "Frontiers in Environmental Archaeology" dergisinde yayımlandı.